Phân tích Thu điếu của Nguyễn Khuyến chuẩn từng luận điểm - HocVienKhoiNghiep.Edu.Vn
Rate this post
Phân tích Thu điếu ta thấy được bức tranh vạn vật thiên nhiên mùa thu ở đồng bằng Bắc Bộ chân thực, rõ nét dưới ngòi bút tài hoa của Nguyễn Khuyến .

Mở bài

Nguyễn Khuyến ( 1835 – 1909 ) là một nhà thơ lớn của nền văn học trung đại. Với cốt cách thanh cao, yêu nước, thương dân, nên những tác phẩm của ông mang đậm dấu ấn cá thể. Thu điếu nằm trong chùm 3 bài thơ thu nổi tiếng của Nguyễn Khuyến. Bài thơ miêu tả chân thực nét đẹp mùa thu yên bình nơi làng quê xưa. Phân tích Thu điếu ta thấy được vẻ đẹp buồn, đơn độc của một nhà nho nặng tình với quê nhà .
Cũng như Thu ẩm, Thu vịnh, Thu điếu được viết vào khoảng chừng thời hạn sau khi Nguyễn Khuyến từ quan về quê nhà. Bài thơ được viết theo thể thất ngôn bát cú Đường luật. Với ngôn từ tinh xảo, cảnh thu, trời thu của làng quê Nước Ta được hiện lên đẹp tươi vô cùng .

Thân bài phân tích Thu điếu

  • Luận điểm 1 – Phân tích Thu điếu: Cảnh mùa thu ở vùng quê Bắc bộ

Ao thu lạnh lẽo nước trong veo

Bạn đang đọc: Phân tích Thu điếu của Nguyễn Khuyến chuẩn từng luận điểm

Một chiếc thuyền câu bé tẻo teo

Mở đầu bài thơ, Nguyễn Khuyến đã đưa người đọc đi ngay vào cảnh sắc mùa thu ở đồng quê Nước Ta. Dường như hàng loạt cảnh vật đều đã được bao trùm bởi sắc thu. Ngay cả chiếc ao thu cũng chuyển sang làn nước trong vắt đến mức hoàn toàn có thể nhìn thấy rong rêu tận đáy. Ở đó khí thu tỏa ra lạnh lẽo đến giật mình .
Ở hai cầu đề này, tác giả miêu tả cảnh sắc thu phân, thu mạt chứ không còn là cái se lạnh đầu thu nữa. Một khoảng trống nhỏ bé được mở ra trong hình ảnh của chiếc thuyền câu “ bé tẻo teo ”. Dường như trong khoảng trống thu ấy, chiếc thuyền trở nên nhỏ bé tới mức chẳng thể nhận ra biểu lộ sự hun hút của cảnh vật. Đó có lẽ rằng là một cảnh sắc thu đẹp và êm đềm .

Sóng biếc theo làn hơi gợn tí,

Lá vàng trước gió khẽ đưa vèo

Trong hai câu thực này, Nguyễn Khuyến đã vẽ ra một khoảng trống hai chiều tinh xảo. Ở đây, tác giả dùng những cặp từ ngữ đối xứng để vẽ nên bức tranh quê đơn sơ và thấm đượm giá trị thẩm mỹ và nghệ thuật. Những cụm đối được sử dụng như “ sóng biếc ” với “ lá vàng ”, lá bay trước gió với vận tốc “ vèo ” trong khi sóng chỉ “ hơi gợn tí ”. Bằng sự trái chiều, tác giả đưa người đọc vào bức tranh thu càng sôi động hơn. Qua đó ta thấy được sự tinh xảo của Nguyễn Khuyến trong việc dùng từ và cảm nhận .
Đến hai câu luận, nét thu càng được miêu tả rõ nét hơn. Dường như ở đây tác giả muốn người đọc phải sử dụng hết tổng thể giác quan để cảm nhận cái không khí thu ấy :

Tầng mây lơ lửng trời xanh ngắt

Xem thêm: Anh Bạn Thiên Thần – Angel Buddy Full Tiếng Việt Bản Đẹp | Truyện Mới

Ngõ trúc quanh co khách vắng teo

Bức tranh thu ở đây đã được Nguyễn Khuyến vẽ với chiều sâu thăm thẳm của khung trời “ trong xanh ”. Thay vì khung trời xám đặc trưng của mùa thu, Nguyễn Khuyến lại miêu tả khung trời trong xanh như mùa hè. Không phải tự nhiên tác giả lại miêu tả như vậy, đó là ý đồ vẽ nên bức tranh thu có chiều sâu. Cái trong xanh của khung trời đã gợi ra cái sâu, cái lắng của khoảng trống. Dường như trong ánh mắt của một nhà nho, khung trời thu luôn có cái gì đó hun hút, sâu thẳm. Để rồi khi nhìn về làng quê, tác giả nhận ra sự yên bình đến giật mình. Cái khoảng trống yên bình ấy bao trùm mọi vật đến mức những ngõ ngách đều “ vắng teo ” không một vắng người .
Trong bức tranh thu ấy, cảnh vật vốn đang êm đềm. Nhưng trong thoáng chốc, một nỗi buồn cô tịch, hiu hắt lại vây quanh. Những cảnh vật của làng quê trong tiết trời thu ấy đã quá quen thuộc với tác giả. Từ sắc tố, âm thanh đến đường nét, … mọi thứ đều mang lại một cảm xúc mơ hồ bâng khuâng nhưng lại thực sự thân mật .

  • Luận điểm 2 – Tình thu

Tựa gối ôm cần lâu chẳng được

Cá đâu đớp động dưới chân bèo

Trong hai câu kết này ta mới hiểu rõ ý đồ của Nguyễn Khuyến, tưởng rằng nói chuyện câu cá mùa thu, nhưng thực ra tác giả đang tự mình đón nhận cảnh thu, trời thu vào cõi lòng. Hình ảnh “tựa gối ôm cần” cho ta thấy tâm thế nhàn nhã của nhà thơ trước cảnh vật. Dường như chính vì đã thoát khỏi vòng danh lợi, không quan tâm thế thái nhân tình nên tác giả ngắm nhìn cảnh thu bằng một con mắt thật thoải mái. 

Tưởng đâu tác giả ngồi trầm ngâm câu cá, hóa ra tâm hồn của nhà thơ lại đang đắm chìm trong giấc mộng trời thu. Chính âm thanh “cá đâu đớp động” đã khiến tác giả chợt tỉnh và trở về thực tại. Sự êm đềm, vắng lặng của cảnh vật ao thu, trời thu như chính nỗi lòng của nhà thơ vậy. Đó là nỗi cô đơn, trống vắng giữa cuộc đời. Tiếng cá đớp động không chỉ thức tỉnh nhà thơ mà còn phá tan khung cảnh tĩnh mịch của ao thu. 

Xem thêm: Top 18 khi em mỉm cười rất đẹp tập 12 mới nhất 2022 – Thanh lý bàn ghế văn phòng Đại Kim,Hoàng Mai, Hà Nội với giá hủy diệt

Hình như vạn vật thiên nhiên với Nguyễn Khuyến đã gắn bó như người bạn tri kỷ. Thế nên, mọi tâm tư nguyện vọng, tình cảm ông đều gửi gắm vào vạn vật thiên nhiên, với sắc vàng của lá thu, vào khung trời thu trong xanh, … Những gửi gắm ấy như muốn tìm đâu đó lời an ủi cho tâm hồn vốn đơn độc, trống vắng .

Kết bài

Thu điếu là một bài thơ tả cảnh ngụ tình xuất sắc của Nguyễn Khuyến. Bằng những gam màu đậm nhạt, những nét vẽ xa gần, những âm thanh to nhỏ, Nguyễn Khuyến đã vẽ nên bức tranh thu quê nhà thực sự rõ nét. Những điều quen thuộc nhất đều được ông đưa vào thơ của mình khiến gợi lên bao hoài niệm đẹp về quê nhà .
Bài thơ không chỉ đơn thuần là miêu tả cảnh sắc vạn vật thiên nhiên, nó còn là sự cách điệu của tâm hồn. Trong từng câu chữ của Thu điếu chất chứa bao nỗi niềm của tác giả. Bằng tình yêu quê nhà, quốc gia, Nguyễn Khuyến đã vẽ nên bức tranh thu thật đẹp. Càng nghiên cứu và phân tích Thu điếu, ta càng hiểu rõ vì sao Nguyễn Khuyến lại chiếm một vị thế quan trọng như vậy trong nền thơ ca cổ xưa Nước Ta .

Source: https://thcsbevandan.edu.vn
Category : Thông tin cần biết

Bình luận